Od 2019 roku weszły w życie zmiany dotyczące rozliczania pojazdów osobowych, w związku z nowelizacją ustawy o PIT. Jedną ze zmian jest wyższy limit amortyzacji samochodów osobowych oraz nowe zasady ujmowania kosztów związanych z użytkowaniem pojazdu w działalności. Sprawdź, co ulegnie zmianie!

Ustalenie wartości początkowej samochodu osobowego

Wartość początkową samochodu osobowego ustala się na podstawie ceny nabycia lub wartości rynkowej. Zgodnie z art. 22g ust. 3 ustawy o PIT cenę nabycia stanowi cena zakupu netto (w przypadku czynnych podatników VAT) lub brutto (w przypadku nievatowców) środka trwałego zgodnie z fakturą lub umową powiększona o koszty związane z jego zakupem poniesione do momentu wprowadzenia go do działalności m.in.:

  • koszty ubezpieczenia w drodze,

  • koszty transportu pojazdu,

  • koszty związane z przerejestrowaniem, opłatami celnymi,

  • nieodliczony podatek VAT (w przypadku czynnych podatników VAT).

Ważne!
Jeśli środek trwały został zakupiony w walucie obcej to cenę nabycia koryguje się o różnice kursowe, naliczone do dnia przekazania do używania środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej.

W przypadku gdy przedsiębiorca nie jest w stanie określić ceny nabycia środka trwałego to powinien zastosować przepis art. 22g ust. 8 ustawy o PIT, który mówi, że w takiej sytuacji za wartość początkową tych środków przyjmuje się wysokość wyceny dokonanej przez podatnika z uwzględnieniem cen rynkowych środków trwałych tego samego rodzaju z grudnia roku poprzedzającego rok założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu oraz stanu i stopnia ich zużycia.

Natomiast jeśli środek trwały został nabyty w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób - to wartość początkową środka trwałego ustala się zgodnie z wartością rynkową z dnia nabycia, chyba że wartość środka trwałego w umowie darowizny albo umowie o nieodpłatnym przekazaniu jest niższa (art. 22g ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT).

Ważne!
Ustalenie wartości początkowej pojazdów nie uległo zmianie po zmianach w 2019 roku.

Przykład 1.

Pan Stanisław chce wprowadzić do działalności gospodarczej prywatny samochód osobowy. Niestety nie posiada on żadnego dokumentu zakupu pojazdu. Jak więc powinien ustalić wartość początkową pojazdu?

W przypadku, gdy nie można ustalić wartości początkowej środka trwałego na podstawie dokumentu zakupu, pan Stanisław powinien wycenić pojazd zgodnie wartością rynkową z grudnia roku poprzedzającego rok przyjęcia środka trwałego danego pojazdu uwzględniając jego stan techniczny.

Limit amortyzacji samochodów osobowych do 2018 roku

Po wprowadzeniu samochodu do środków trwałych należy go poddać amortyzacji według ustalonej metody oraz stawki amortyzacji. Co do zasady naliczone odpisy amortyzacyjne mogą stanowić koszt uzyskania przychodu, jednak istnieje limit amortyzacji samochodów osobowych, który ogranicza ujęcie odpisów amortyzacyjnych w kosztach podatkowych do wysokości 20 000 euro.

Zgodnie z brzmieniem art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT, do końca 2018 roku, do kosztów uzyskania przychodu nie zalicza się odpisów amortyzacyjnych samochodu osobowego, w części ustalonej od wartości samochodu przewyższającej równowartość:

  • 30.000 euro - w przypadku elektrycznych samochodów osobowych,

  • 20.000 euro - w przypadku pozostałych samochodów osobowych.

Wartość należy przeliczyć na złotówki według średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z dnia przekazania samochodu do używania.

Ważne!
Odpisy amortyzacyjne należy wyliczyć od pełnej kwoty wartości początkowej środka trwałego. Jednak w kosztach firmowych można ująć jedynie tę część wartości umorzenia, która nie przekracza wyznaczonego limitu.

Przykład 2.

Pani Zofia 1 lutego 2018 roku zakupiła samochód osobowy w celach firmowych o wartości 100 000 zł netto i będzie od niego odliczać 100% podatku VAT. Samochód został przyjęty do użytkowania w działalności 20 lutego 2018 roku i będzie on amortyzowany metodą liniową według stawki amortyzacji 40%. W jakiej części Pani Zofia będzie mogła ująć odpisy amortyzacyjne w kosztach działalności?

W celu ustalenia wartości odpisu amortyzacyjnego w jakiej będzie on zaliczony do kosztów firmowych należy:

  1. Przeliczyć 20 000 euro na złotówki według ogłoszonego przez NBP średniego kursu z dnia 20 lutego 2018 roku: 20 000 euro x 4,1472 (Tabela nr 036/A/NBP/2018 z dnia 2018-02-20) = 82 944 zł

- kwota ta stanowi limit wartość, do której odpisy amortyzacyjne mogą być ujęte w kosztach.

2. Od wartości limitu, należy obliczyć odpis amortyzacyjny jaki będzie stanowił rzeczywisty koszt uzyskania przychodu:

  • Roczny odpis amortyzacyjny: 82 944 zł x 40% = 33 177,60 zł

  • Miesięczny odpis amortyzacyjny: 33 177,60 zł / 12 m-cy = 2 764,80 zł

Podsumowując Pani Zofia będzie mogła ująć do kosztów firmowych jedynie 2 764,80 zł miesięcznego odpisu amortyzacyjnego. Jednak całkowity odpis amortyzacyjny będzie wynosić 3 333,33 zł ((100 000 zł x 40%)/12)

Limit amortyzacji samochodów osobowych od 2019 roku

Od 2019 roku weszła w życie nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zgodnie, z którą uległo zmianie brzmienie art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT zgodnie. Z przepisu wynika, że powiększony został limit amortyzacji samochodów osobowych do:

  • 225 000 zł dla samochodów elektrycznych,

  • 150 000 zł dla pozostałych samochodów osobowych.

Zatem podatnicy, którzy w majątku trwałym firmy posiadają składniki o wyższej wartości będą mogli ująć w kosztach podatkowych odpisy amortyzacyjne w wyższej wysokości,

Przykład 3.

Pan Piotr zakupił samochód osobowy do firmy o wartości 200 000 zł netto. Pojazd ten będzie użytkowany w działalności opodatkowanej przy 100% odliczeniu podatku VAT oraz będzie amortyzowany zgodnie z metodą liniową przy zastosowaniu 40 % stawki amortyzacji. Jaką część odpisów będzie mógł ująć w kosztach?

Aby ustalić jaką kwotę odpisów amortyzacyjnych Pan Piotr będzie mógł ująć w kosztach należy w pierwszej kolejności ustalić odpisy amortyzacyjne, które należy stosować od początku użytkowania pojazdu aż do jego całkowitego umorzenia, sprzedaży, likwidacji lub wycofania.

  • Wartość początkowa: 200 000 zł

  • Roczny odpis amortyzacyjny: 200 000 zł x 40% = 80 000 zł

  • Miesięczny odpis amortyzacyjny: 80 000 zł / 12 m-cy = 6666,66

Następnie należy ustalić wartość odpisów jakie rzeczywiście zostaną ujęte w kosztach:

  • Roczny odpis amortyzacyjny według limitu: 150 000 zł x 40% = 60 000 zł

  • Miesięczny odpis amortyzacyjny według limitu: 60 000 zł / 12 m-cy = 5 000 zł

Zgodnie z wyliczeniami Pan Piotr do kosztów firmowych będzie mógł zaliczyć odpis amortyzacyjny w wysokości 5 000 zł.

Po nowelizacji ustawy o PIT nie tylko limit amortyzacji samochodów osobowych uległ zmianie. Zmienił się także sposób rozliczania wydatków eksploatacyjnych samochodów osobowych użytkowanych zarówno w działalności jak i prywatnie.

Jedną z najważniejszych zmian, było zniesienie obowiązku prowadzenia kilometrówki dla celów PIT do pojazdów prywatnych użytkowanych w działalności. Obecnie przedsiębiorca ma prawo ująć w kosztach firmowych wydatki odpowiadające 20% wartości poniesionych wydatków (brutto w przypadku nievatowców lub netto powiększonej o nieodliczony VAT w przypadku czynnych podatników VAT). Natomiast w przypadku pojazdów będących środkami trwałymi, użytkowanych w ramach leasingu operacyjnego lub najmu wydatki zostały ograniczone do 75% wartości brutto u nievatowców lub netto powiększonej o nieodliczony VAT u czynnych podatników VAT.

Ważne!
Szczegółowe informacje na temat zmian dotyczących rozliczania samochodów zostały opisane w artykule Zasady rozliczania samochodów od 2019 roku.

Podsumowując nowelizacja ustawy o PIT wprowadziła diametralne zmiany dotyczące zarówno limitu amortyzacji samochodów osobowych jak i rozliczania wydatków związanych z pojazdami w działalności.